अध्याय 7: ज्ञानविज्ञानयोगः · 30 में से श्लोक 19

भगवद गीता 7.19: बहूनां जन्मनामन्ते

प्रसिद्ध नाम: Bahunam Janmanam Ante

श्रीभगवानुवाच

बहूनां जन्मनामन्ते ज्ञानवान्मां प्रपद्यते।Bahunam Janmanam Ante Jnanavan Mam Prapadyate

वासुदेवः सर्वमिति स महात्मा सुदुर्लभः॥Vasudevah Sarvam Iti Sah Mahatma Sudurlabhah

अर्थ

बहुत जन्मों के अंत में ज्ञानवान मनुष्य यह जानकर मेरी शरण में आता है कि वासुदेव ही सब कुछ है। ऐसा महात्मा बहुत दुर्लभ है।

शब्दार्थ

शब्दअर्थ
बहूनाम्bahunam of many
जन्मनाम्janmanam births
अन्तेante at the end
ज्ञानवान्jnanavan the one with knowledge
माम्mam me
प्रपद्यतेprapadyate reaches
वासुदेवःVasudevah Vasudeva
सर्वम्sarvam everything
इतिiti thus
सःsah that
महात्माmahatma great soul
सुदुर्लभःsudurlabhah very rare

व्याख्या

कृष्ण कहते हैं कि उन्हें जानने का ज्ञान कई जन्मों में पकता है और आख़िर में एक सीधी-सी पहचान पर पहुँचता है: वासुदेव ही सब कुछ है। इसका मतलब कोई नया विचार पा लेना भर नहीं है। इसका मतलब है कि संसार को परमात्मा से अलग देखने की पुरानी आदत आख़िरकार छूट जाती है। कृष्ण ख़ुद कहते हैं कि ऐसा महात्मा बहुत दुर्लभ है। यह बात सच्ची भी है और हिम्मत देने वाली भी: जो धीरे-धीरे, बार-बार चूककर भी परमात्मा की ओर मुड़ता रहता है, वह सही रास्ते पर है।

यह पद दूसरी लिपियों में पढ़ें
IAST (scholarly)
bahūnāṃ janmanāmante jñānavānmāṃ prapadyate|vāsudevaḥ sarvamiti sa mahātmā sudurlabhaḥ||
Telugu
బహూనాం జన్మనామంతే జ్ఞానవాన్మాం ప్రపద్యతే।వాసుదేవః సర్వమితి స మహాత్మా సుదుర్లభః॥
Tamil
ப³ஹூநாம் ஜந்மநாமந்தே ஜ்ஞாநவாந்மாம் ப்ரபத்³யதே।வாஸுதே³வ꞉ ஸர்வமிதி ஸ மஹாத்மா ஸுது³ர்லப⁴꞉॥
Kannada
ಬಹೂನಾಂ ಜನ್ಮನಾಮಂತೇ ಜ್ಞಾನವಾನ್ಮಾಂ ಪ್ರಪದ್ಯತೇ।ವಾಸುದೇವಃ ಸರ್ವಮಿತಿ ಸ ಮಹಾತ್ಮಾ ಸುದುರ್ಲಭಃ॥
Malayalam
ബഹൂനാം ജന്മനാമന്തേ ജ്ഞാനവാന്മാം പ്രപദ്യതേ।വാസുദേവഃ സര്വമിതി സ മഹാത്മാ സുദുര്ലഭഃ॥
Gujarati
બહૂનાં જન્મનામન્તે જ્ઞાનવાન્માં પ્રપદ્યતે।વાસુદેવઃ સર્વમિતિ સ મહાત્મા સુદુર્લભઃ॥
Bengali
বহূনাং জন্মনামন্তে জ্ঞানবান্মাং প্রপদ্যতে।বাসুদেবঃ সর্বমিতি স মহাত্মা সুদুর্লভঃ॥

अध्याय 7, सभी श्लोक

मुख्य तथ्य

श्रीमद्भगवद्गीता
अध्याय 7: ज्ञानविज्ञानयोगः
श्लोक / पद
7.19
वक्ता
श्रीकृष्ण
रचयिता
वेदव्यास (परंपरा के अनुसार)
मूल भाषा
संस्कृत
स्रोत संस्करण
Shrimad Bhagavad Gita, Gita Press Gorakhpur (Sanskrit text); cross-checked with sanskritdocuments.org and sa.wikisource.org
आख़िरी जाँच
समीक्षा की स्थिति
लिपि सत्यापित

इस पन्ने का संदर्भ दें

“भगवद गीता 7.19: बहूनां जन्मनामन्ते”. Nitya, अद्यतन 2026-10-04. https://getnitya.com/hi/gita/7/19/

स्रोत: Shrimad Bhagavad Gita, Gita Press Gorakhpur (Sanskrit text); cross-checked with sanskritdocuments.org and sa.wikisource.org

ये अर्थ हमारा पहला मसौदा हैं। अभी किसी विद्वान ने इनकी जाँच नहीं की है। कोई भूल दिखे तो हमें ज़रूर बताएँ।

इस पद में त्रुटि बताएँ