अध्याय 6: आत्मसंयमयोगः · 47 में से श्लोक 3

भगवद गीता 6.3: आरुरुक्षोर्मुनेर्योगं

श्रीभगवानुवाच

आरुरुक्षोर्मुनेर्योगं कर्म कारणमुच्यते ।Arurukshoh Muneh Yogam Karma Karanam Uchyate

योगारूढस्य तस्यैव शमः कारणमुच्यते ॥Yogarudhasya Tasya Eva Shamah Karanam Uchyate

अर्थ

योग पर चढ़ने की इच्छा वाले मुनि के लिए कर्म साधन कहा गया है, और योग पर आरूढ़ हो जाने पर उसी के लिए शान्ति साधन कही गई है।

शब्दार्थ

शब्दअर्थ
आरुरुक्षोःArurukshoh for one who wishes to climb
मुनेःMuneh for the sage
योगम्Yogam yoga
कर्मKarma action
कारणम्Karanam the means
उच्यतेUchyate is said
योगारूढस्यYogarudhasya for one who has ascended to yoga
तस्यTasya his
एवEva alone
शमःShamah stillness
कारणम्Karanam the means
उच्यतेUchyate is said
यह पद दूसरी लिपियों में पढ़ें
IAST (scholarly)
ārurukṣormuneryogaṃ karma kāraṇamucyate |yogārūḍhasya tasyaiva śamaḥ kāraṇamucyate ||
Telugu
ఆరురుక్షోర్మునేర్యోగం కర్మ కారణముచ్యతే ।యోగారూఢస్య తస్యైవ శమః కారణముచ్యతే ॥
Tamil
ஆருருக்ஷோர்முநேர்யோக³ம் கர்ம காரணமுச்யதே ।யோகா³ரூட⁴ஸ்ய தஸ்யைவ ஶம꞉ காரணமுச்யதே ॥
Kannada
ಆರುರುಕ್ಷೋರ್ಮುನೇರ್ಯೋಗಂ ಕರ್ಮ ಕಾರಣಮುಚ್ಯತೇ ।ಯೋಗಾರೂಢಸ್ಯ ತಸ್ಯೈವ ಶಮಃ ಕಾರಣಮುಚ್ಯತೇ ॥
Malayalam
ആരുരുക്ഷോര്മുനേര്യോഗം കര്മ കാരണമുച്യതേ ।യോഗാരൂഢസ്യ തസ്യൈവ ശമഃ കാരണമുച്യതേ ॥
Gujarati
આરુરુક્ષોર્મુનેર્યોગં કર્મ કારણમુચ્યતે ।યોગારૂઢસ્ય તસ્યૈવ શમઃ કારણમુચ્યતે ॥
Bengali
আরুরুক্ষোর্মুনের্যোগং কর্ম কারণমুচ্যতে ।যোগারূঢস্য তস্যৈব শমঃ কারণমুচ্যতে ॥

अध्याय 6, सभी श्लोक

मुख्य तथ्य

श्रीमद्भगवद्गीता
अध्याय 6: आत्मसंयमयोगः
श्लोक / पद
6.3
वक्ता
श्रीकृष्ण
रचयिता
वेदव्यास (परंपरा के अनुसार)
मूल भाषा
संस्कृत
स्रोत संस्करण
Shrimad Bhagavad Gita, Gita Press Gorakhpur (Sanskrit text); cross-checked with sa.wikisource.org, sanskritdocuments.org and the vedicscriptures.github.io text
आख़िरी जाँच
समीक्षा की स्थिति
लिपि सत्यापित

इस पन्ने का संदर्भ दें

“भगवद गीता 6.3: आरुरुक्षोर्मुनेर्योगं”. Nitya, अद्यतन 2026-10-04. https://getnitya.com/hi/gita/6/3/

स्रोत: Shrimad Bhagavad Gita, Gita Press Gorakhpur (Sanskrit text); cross-checked with sa.wikisource.org, sanskritdocuments.org and the vedicscriptures.github.io text

ये अर्थ हमारा पहला मसौदा हैं। अभी किसी विद्वान ने इनकी जाँच नहीं की है। कोई भूल दिखे तो हमें ज़रूर बताएँ।

इस पद में त्रुटि बताएँ